ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ "Ι.Κ. ΒΕΛΛΙΔΗΣ"

ΔΕΥΤΕΡΑ
8
ΑΠΡΙΛΙΟΥ 1996
Η πρώτη Ελληνική Εφημερίδα στο Internet

Καλλιτεχνικά


Ελληνικά μνημεία στη Μ. Θάλασσα

ΜΙΑ πόλη-μουσείο γεμάτη με ελληνικά μνημεία κάθε εποχής είναι η Μεσημβρία στη βουλγαρική ακτή της Μαύρης Θάλασσας. Τα μνημεία αυτής της μικρής πόλης που σήμερα έχει 10.000 κατοίκους από τους οποίους οι 1.200 είναι ελληνικής καταγωγής, από μικτούς γάμους, παρουσίασε προχθές, στη Θεσσαλονίκη η διευθύντρια της αρχαιολογικής υπηρεσίας της Μεσημβρίας κ. Ευτέρπη Στοϊτσεβα. Ο πληθυσμός της πόλης μέχρι το 1925 ήταν αμιγώς ελληνικός τόνισε η κ. Στοϊτσεβα μιλώντας στο Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων. Η πόλη που συμπεριλαμβάνεται από το 1983 στον κατάλογο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της ΟΥΝΕΣΚΟ βρίσκεται σεμία μικρή χερσόνησο στο βόρειο τμήμα του κόλπου του Μπουργκάς (Πύργου). Σήμερα τα μνημειώδη τείχη της ελληνιστικής και της βυζαντινής περιόδου, οι πλούσια διακοσμημένες εκκλησίες, οι οικίες του 18ου και 19ου αιώνα, καθώς και οι ανεμόμυλοι θυμίζουν το μεγαλείο και τη δόξα του παρελθόντος.

Οπως τόνισε η κ. Στοϊτσεβα οι Ελληνες αποίκησαν στη Μεσημβρία το 510 π.Χ. και οχύρωσαν με τείχη τον προϋπάρχοντα θρακικό οικισμό. Η Μεσημβρία ανέπτυξε στη συνέχεια εμπορικές σχέσεις με όλο τον ελληνικό κόσμο και ο πλούτος της της επέτρεψε να εμπορεύεται και με όλο το ανατολικό ήμισυ της Μεσογείου.

Πλήθος κεραμικά κτερίσματα πλούσια διακοσμημένα με ανάγλυφους επεξεργασμένους μαιάνδρους, πλοκάμους, ροζέτες, σκυλιά που τρέχουν, δίτροχα που καλπάζουν με φτερωτούς έρωτες πάνω τους και σε μερικές περιπτώσεις ολόκληρες παραστάσεις με ανθρώπινες μορφές βρέθηκαν στους τάφους της ελληνιστικής νεκρόπολης της Μεσημβρίας. "Αυτά τα περιζήτητα έργα κεραμικής τέχνης οι κάτοικοι της Μεσημβρίας θα προμηθεύονταν από τη Δήλο, γεγονός που πιστοποιεί τις ανεπτυγμένες εμπορικές τους σχέσεις. Από την Αίγυπτο οι Μεσημβρινοί εισήγαγαν γυάλινα σκεύη, από την Πέργαμο χρυσοϋφαντα ενδύματα, από την Αθήνα κεραμικά, από την Κόρινθο χάλκινα σκεύη από την Τανάγρα πήλινα αγαλματίδια" συνέχισε η κ. Στοϊτσεβα. Ακόμη, στην πόλη ανακαλύφτηκαν πολλά μικρά πιάτα, κούπες, στατήρες κύλικες, ενώ σε ορισμένα από αυτά τα ευρήματα σώζονται ολόκληρες σκηνές από την ελληνική μυθολογία και παραστάσεις από την καθημερινή ζωή.

Η αγορά τηςπόλης βρισκόταν στο σημείο όπου σήμερα βρίσκεται ο ναός της "Παλαιάς Μητροπόλεως" και εκεί βρισκόταν ο ναός του Απόλλωνα όπου φυλάσσονταν οι επίσημες αποφάσεις της πόλης, ενώ ο ναός του Δία βρισκόταν στην ψηλότερη βόρεια ακτή της χερσονήσου. Από το δεύτερο μισό του 5ου μέχρι το 2ο αιώνα π.Χ. κόπηκε πλήθος χρυσών, αργυρών και χάλκινων νομισμάτων στα οποία απεικονίζεται το Πάνθεον της Μεσημβρίας, δηλαδή οι θεοί Αρης, Δίας Αετοφόρος, Αθηνά, Πρόμαχος, Απόλλων, Ηρακλής προ Πυλαίων, Διόνυσος, Δήμητρα, καθώς και οι μυθικές οντότητες αμαζόνες. Η πόλη όπως είπε η κ. Στοϊτσεβα, έκοψε πολλούς τύπους νομισμάτων τα πιο παλιά από τα οποία είναι εκείνα με την παράσταση περικεφαλαίας από τη μία πλευρά και πρώτα γράμματα του ονόματος της πόλης μετά από την άλλη.

Στη Μεσημβρία υπήρχε ακόμη θέατρο όπου διοργανώνονταν τελετές προς τιμή του Διονύσου και άλλων θεοτήτων γεγονός που αποδεικνύεται από τις τραγικές και κωμικές μάσκες που έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη και που φυλάσσονται στο μουσείο της πόλης. Τα έργα του Ομήρου χρησίμευσαν ως πρότυπο στους ντόπιους ποιητές και δασκάλους. Σε επιτύμβια στήλη του δασκάλου Μένη γιου του Αθηναίου κάτω από το όομα ο γλύπτης χάραξε μια σκηνή που απεικονίζει δάσκαλο καθισμένο σε ψηλή καρέκλα με ανοιγμένο το πολύπτυχό του και το βλέμμα στραμμένο στον ορίζοντα. "Προφανώς η σκηνή αυτή αποτυπώνει πιο άμεσα την ευγνωμοσύνη προς τον Μένη ο οποίος στη μακρινή Μεσημβρία κράτησε ζωντανή την αλήθεια της μεγάλης ποίησης" συνέχισε η Στοϊτσεβα.

Ενδιαφέρουσα χρονική στιγμή στην ιστορία της Μεσημβρίας είναι η εκκλησιαστική αρχιτεκτονική η οποία άρχισε από τον 5ο και 6ο αιώνα με τους ναούς της "Παλαιάς Μητρόπολης" (Αγία Σοφία) και της Παναγίας Ελεούσας. Από τον 10ο ως τον 12ο αιώνα κτίστηκαν οι ναοί του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή και η "Νέα Μητρόπολη" (Αγιος Στέφανος), ενώ από τον 13ο ως τον 14ο αιώνα οι ναοί του Παντοκράτορος, του Αγίου Θεοδώρου, της Αγίας Παρασκευής, των Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ και του Αγίου Ιωάννη του Αλειτούργητου.

Μετά από ανασκαφές ανακαλύφτηκαν τα θεμέλια των ναών των Αγίων Αποστόλων, του Αγίοιυ Ανδρέα του Πρωτοκλήτου, του Αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου, του Αγίου Γεωργίου, του Χριστού του Ακροπολίτη, της Παναγίας Βλαχέρνας, του Αγίου Στεφάνου του Πρωτομάρτυρα, του Αγίου Ελευθερίου και της Παναγίας της Πονολύτριας. Ο νεότερος ναός της Μεσημβρίας χρονολογείται στο 1894 και είναι ο ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου η Παναγία της Μεγαρινής.


[Πρωτοσέλιδο Ημέρας] - [Αρχείο προηγούμενων φύλλων] - [Καλλιτεχνικά]